10 KONKRETNYCH WSKAZÓWEK W JAKI SPOSÓB POWIEDZIEĆ DZIECKU O ROZWODZIE I UDZIELIĆ MU WSPARCIA

Po wielu próbach dojścia do porozumienia, które skończyły się fiaskiem, podjęliście wspólnie ze współmałżonkiem decyzję o rozwodzie. Jak jednak poinformować o tym dzieci? Czy w ogóle trzeba to robić? I ile one z tego w ogóle zrozumieją? Poznaj 10 wskazówek jak powiedzieć dziecku o rozwodzie.

 

 

1. NIE ZWLEKAJCIE Z ROZMOWĄ

 

Wielu rodziców ma trudności z poinformowaniem dziecka o swoim rozstaniu. Towarzyszy im wiele obaw, dotyczących tego w jaki sposób dziecko zareaguje, a ponadto nie wiedzą zazwyczaj jak z nim o tym rozmawiać. Z tych względów odkładają tę rozmowę do ostatniej chwili.

 

 

 

 

Dzieci jednak posiadają swego rodzaju „wykrywacz emocji” i przeważnie już długo przed podjęciem decyzji o rozstaniu, czują że coś jest nie tak. Napięta atmosfera w domu, smutni lub zdenerwowani rodzice, mniejsza ilość uwagi poświęcanej dziecku, to nawet dla przedszkolaka jasne sygnały, że dzieje się coś niepokojącego. Zazwyczaj jednak dzieci boją się zapytać o to swoich rodziców i jedynie przysłuchują się awanturom dobiegającym zza zamkniętych drzwi sypialni, licząc, że niedługo wszystko wróci do normy.

Dzieci na każdym etapie rozwoju potrzebują stabilizacji i poczucia bezpieczeństwa, dlatego jeżeli Wasza decyzja o rozwodzie już definitywnie zapadła i jest nieodwołalna, powinniście jak najszybciej powiedzieć o tym swojemu dziecku. Choćby dlatego, żeby wiedziało co się dzieje z jego rodziną i jak zmieni się teraz jego życie.

 

 

 

 

2. PRZYGOTUJCIE SIĘ DO ROZMOWY

 

 

Najlepszym rozwiązaniem jest sytuacja, w której to rodzice wspólnie przekazują potomstwu informację o rozwodzie. Zanim to nastąpi, powinniście jednak solidnie się do tego przygotować, omawiając wspólnie co konkretnie chcecie dziecku powiedzieć. Najmniej pożądanym scenariuszem takiej rozmowy jest przepychanka słowna rodziców w obecności dziecka, którzy nie są zgodni co do formy przekazania dziecku tej informacji.

Istotne jest też to, żebyście przeprowadzili taką rozmowę zanim jedno z Was opuści dom. Nie doprowadzajcie do sytuacji, w której zdezorientowane dziecko zmuszone byłoby doświadczyć wyprowadzki rodzica, nie dowiedziawszy się uprzednio dlaczego tak się dzieje. Wówczas mogłoby ono stwierdzić, że utracił on jego miłość („Nie chce już z nami mieszkać, bo mnie nie kocha”) lub automatycznie przypisać winę samemu sobie („Tatuś się wyprowadził pewnie dlatego, że stłukłem jego ulubiony kubek i jest na mnie zły”).

Zastanówcie się jeszcze kilkakrotnie czy Wasza decyzja jest na pewno nieodwołalna. Nie chcielibyście przecież narażać swojego dziecka na jeszcze większy chaos i niepewność poprzez ciągłe rozstania i powroty.

 

 

 

 

 

3. WARUNKI ROZMOWY

 

 

Zadbajcie o odpowiednie warunki do tej jakże poważnej rozmowy ze swoją pociechą. Najlepiej podjąć ją w domu, w miejscu gdzie dziecko czuje się najswobodniej. Wybierzcie moment, w którym będziecie dysponowali czasem, a w domu będzie panował spokój (brak gości czy ważnych wydarzeń rodzinnych). Na czas rozmowy z dzieckiem wyciszcie telefony, a najlepiej pozostawcie je w pokoju obok.


Nie wprowadzajcie atmosfery grozy i tajemniczości, zachowując minuty ciężkiej ciszy przed podjęciem tematu lub zapowiadając rano dziecku, że wieczorem czeka Was poważna rozmowa, po której wszystko się zmieni. Takim zachowaniem nie wniesiemy do sprawy nic wartościowego, a jedynie spowodujemy u naszej pociechy dodatkowy stres.

 

 

 

 

 

4. DOSTOSUJCIE FORMĘ PRZEKAZU DO WIEKU DZIECKA

 

 

Przekażcie dziecku informacje z uwzględnieniem jego wieku i stopnia dojrzałości. Przedszkolakowi wystarczy informacja: „Mamusia i tatuś dużo się kłócą i nie chcą już mieszkać w jednym domku”. Dziecko starsze o kilka lat potrzebuje komunikatu bardziej adekwatnego do jego wieku, np. „Ostatnio często się kłócimy, więc postanowiliśmy, że zamieszkamy osobno”. Nastolatkowi możecie powiedzieć to w sposób jeszcze bardziej złożony, jak np.: „Sam wiesz, że ostatnio dużo się sprzeczamy i nie potrafimy dojść do porozumienia. Jesteśmy nieszczęśliwi i nie jest nam razem dobrze, więc postanowiliśmy się rozstać”.

 

 

 

 

 

 

 

5. NIE WCIĄGAJCIE DZIECKA W SWOJE PROBLEMY

 

 

Nadmierne szczegóły powodów rozstania są zbędne. Być może pokrzywdzonemu rodzicowi przyniesie chwilową ulgę poinformowanie kolejnej osoby o zdradzie ze strony partnera, jednak nie wybierajmy do tego typu rozmów swoich dzieci. Przyniesie im to tylko dodatkowy ból i cierpienie.

Podczas tłumaczenia dziecku na czym polega rozstanie, pod żadnym pozorem nie stawiajcie swojej pociechy w roli sędziego lub mediatora, mającego doprowadzić do zgody. Małe dzieci nawet nie zrozumieją o czym dokładnie mówicie, a tylko spowoduje to u nich wzrost uczucia lęku. Mimo, że starsze dzeci być może zaangażowałyby się w sugerowaną przez was rolę, to jednak niezależnie od wieku dziecka, pamiętajcie, że kocha ono oboje rodziców i niesprawiedliwym jest zmuszanie go do opowiedzenia się po którejś ze stron.

 

 

 

 

 

6. OPOWIEDZCIE DZIECKU CO SIĘ ZMIENI

 

 

Przekażcie dziecku konkretne informacje dotyczące Waszej przyszłości. Poinformujcie je także na jakich zasadach będzie teraz widywał rodzica, który opuści dom, np.:

„Ty i ja zostaniemy tutaj, ale tata zamieszka teraz w innym domku. Będzie cię odwiedzał kilka razy w tygodniu.”

 

„Tata się wyprowadzi pojutrze, ale wciąż będziecie się widywać. Będzie cię wciąż odbierał z treningów, a także kilka razy w tygodniu przyjedzie po ciebie, żeby spędzić z tobą czas. Nie będzie jednak tutaj mieszkać ani nocować.”

Dzięki jasnemu określania nowych warunków życia rodziny, dziecko otrzymuje potwierdzenie bezpieczeństwa i otrzymuje chociaż perspektywę stabilności relacji z obojgiem rodziców.

 

 

 

 

 

7. ZAPEWNIJCIE DZIECKO O SWOJEJ MIŁOŚCI

 

 

W trakcie rozmowy oboje powiedzcie dziecku, że je kochacie i zależy Wam na nim. Rodzic, który opuszcza dom powinien podkreślić, że wciąż będzie widywał się ze swoją pociechą. Dziecko nie powinno wyjść z rozmowy z wrażeniem, że bezpowrotnie traci jedno z Was.

Podkreślcie również fakt, że mimo ich czasem kłócicie się również z dzieckiem, to żadne z Was się z nim nie rozstanie, gdyż rodzice kochają swoje dzieci na zawsze i do końca życia. Pomoże to dziecku odrzucić od siebie obawę, że porzucicie je tak samo jak zrezygnowaliście z siebie nawzajem.

 

 

 

 

 

8. PODKREŚLCIE BRAK WINY DZIECKA

 

 

Choć wydawać nam się może, że to niemożliwe, część dzieci na wieść o rozstaniu rodziców zaczyna doszukiwać się winy w sobie. Jest to tendencja wynikająca z potrzeby zrozumienia sytuacji. Łatwiej jest coś zrozumieć, gdy znamy tego konkretne przyczyny. Ponadto wówczas dziecko ma nadzieję, że swoim dobrym zachowaniem lub zabieganiem o rodzica, uda mu się zatrzymać go w domu.

W związku z tym w trakcie rozmowy zaznaczcie, że rozwód wynika z tego, że to Wy nie potraficie się ze sobą dogadać i nie ma to nic wspólnego z dzieckiem i jego zachowaniem. Istotne jest, aby powiedzieć to jeden raz w trakcie rozmowy. Ciągłe powtarzanie debat o ulokowaniu winy za Wasze rozstanie może z kolei niepotrzebnie zasugerować dziecku, że jednak coś jest na rzeczy i może miało ono swój wkład w rozpad rodziny.

 

 

 

 

 

 

9. AKCEPTUJCIE REAKCJE DZIECKA

 

 

Dajcie dziecku możliwość dowolnej reakcji na informacje o rozwodzie. Bez względu na to czy będzie to płacz, złość czy też Wasza pociecha po prostu się na Was obrazi, istotne jest byście zaakceptowali wszystkie jego emocje.

Przedszkolak może dodatkowo zacząć uciekać do wcześniejszych faz rozwojowych (tzw. regresja) w odpowiedzi na wiadomość o rozstaniu rodziców, np. zacznie domagać się karmienia butelką oraz dostępu do smoczka, obniży się jego aktywność, pojawią się wcześniejsze formy komunikacji werbalnej (np. seplenienie lub gaworzenie), nasilą się objawy lęku separacyjnego (lęku przed rozstaniem z mamą) i problemy z utrzymaniem efektów „treningu czystości”. Jeśli będzie to reakcja przejściowa, to dziecku wystarczy nasza obecność i regularne kontakty z obojgiem rodziców, aby poczucie bezpieczeństwa powróciło i zniosło objawy regresji rozwojowej. Natomiast, jeżeli objawy przybierają na sile lub przedłużają się w czasie, warto zgłosić się do psychologa na konsultację indywidualną.

Starsze dzieci mogą próbować zwrócić na siebie uwagę nawet za wszelką cenę, co może wiązać się z nieposłuszeństwem lub nawet agresją z ich strony. Reakcja może być jednak zupełnie przeciwna i dziecko może zacząć wycofywać się z relacji z innymi oraz izolować się od grupy rówieśniczej.

 

Jakkolwiek dziecko by nie zareagowało, to jeśli zauważycie, że nie radzi ono sobie ze swoimi emocjami (ucieka w regresję, agresję, izolację), spróbujcie z nim o tym porozmawiać. Jeżeli natomiast Wasza obecność i troska to za mało, a smutek lub złość dziecka utrzymuje się i utrudnia mu funkcjonowanie, poszukajcie pomocy specjalisty.

 

 

 

 

 

10. ZWRACAJCIE UWAGĘ NA UCZUCIA I POTRZEBY DZIECKA

 

 

Dorośli, którzy jako dzieci przeżyli rozstanie rodziców, wspominają ten okres jako czas wielkiej samotności. Dzieje się tak dlatego, że w wirze kłótni, nieporozumień i formalności rozwodowych, rodzice stają się mniej wrażliwi na uczucia swoich dzieci i często niechcący lekceważą ich potrzeby.

Dlatego też pamiętajcie, że rozwód jest ciężką sytuacją nie tylko dla Was, ale również dla Waszego dziecka. W tym szczególnie trudnym okresie otoczcie go miłością i troską. Zwracajcie też uwagę na jego zachowanie, aby w porę wyłapać niepokojące symptomy i zareagować odpowiednią formą wsparcia.

Najlepiej zrobicie także, jeśli dopilnujecie, aby dziecko nie było obecne w trakcie wyprowadzki rodzica. Poziom stresu Waszej pociechy, który w związku z sytuacją rozwodu znajduje się już na wysokim poziomie, dramatycznie wzrośnie, gdy będzie on świadkiem tego jak ukochany rodzic opuszcza dom.

 


 

 

GDY DRUGI RODZIC ODSZEDŁ I NIE CHCE MIEĆ KONTAKTU Z DZIECKIEM…

 

 

Wielu rodziców zastanawia się co może powiedzieć dziecku w sytuacji, gdy jego druga połówka odeszła od rodziny i zastrzegła, że nie chce się kontaktować z dzieckiem.

Najlepiej powiedzieć dziecku prawdę w tej sytuacji, jednak istotna jest także forma przekazu. Porzucony i rozzłoszczony rodzic nierzadko ma ochotę powiedzieć dziecku coś negatywnego na temat drugiej strony konfliktu. Powstrzymajmy się jednak przed tym, gdyż takie słowa padną jedynie z krzywdą dla dziecka, np.:

 


„Tatuś nas porzucił”, „Mama od nas odeszła”

Słysząc takie sformułowania dziecko może zacząć bać się, że również drugi rodzic zechce go opuścić i reagować lękiem, gdy będzie miało zostać samo w przedszkolu lub u babci.

 

 

„Tatuś już nas nie chce”, „Mama już cię nie kocha”

 

Dziecko słysząc coś takiego traci na poczuciu własnej wartości – coś z nim musi być nie tak, skoro rodzic już go nie chce, nie kocha. Może również zacząć się obwiniać, że za mało kochało tatusia czy mamusię.

Najlepiej w takiej sytuacji powiedzieć dziecku, że drugi rodzic wyprowadził się, gdyż nie był gotowy na wspólne życie i nie wiemy czy wróci. Natomiast winę za całą sytuację należy wziąć po części na siebie, ze względu na uczucia dziecka. Oszczędźmy mu obelg pod adresem drugiego rodzica, a póki jest jeszcze małe nie opowiadajmy o okolicznościach jego odejścia. Małe dzieci w takiej sytuacji zaczynają często idealizować go i usprawiedliwiać jego nieobecność (np. „Mój tata jest superbohaterem i nie może tu być, bo ratuje świat”, „Moja mama jest w podróży dookoła świata i dlatego jej nie ma z nami”). Pozwólmy im na to. Jest to jeden z dziecięcych sposobów radzenia sobie ze stratą. Gdy będą starsze z pewnością same zechcą dowiedzieć się prawdy. Póki co zapewnijmy je po prostu o swojej miłości i o tym, że my zawsze przy nich będziemy.

 


Zdjęcia pobrane z portali morguefile.com i pixabay.com. Autorzy: Tumisu, gosia79, gracey, dennisflarsen, jzlomek, Arashdeep, faustlawmarketing, Zorro4.

Post Author: admin

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *